تازه‌ها

19 سپتامبر 2020

شارلی هبدو: شما که برای آزادی بیان در ۸ ژانویه ۲۰۱۵ تظاهرات کردید، برای پاس‌داشت آن دوباره به میدان درآید

Une manifestation à Istanbul le 13 Septembre 2020 (photo : Ozan Kose/AFP).
در برابر واکنش‌ها و تهدیدهای خشونت‌آمیز برای بازنشر ‌اخیرکاریکاتور‌های پیامبر اسلام درصفحه نخست هفته‌نامه شارلی، گزارش‌گران بدون‌مرز (RSF) ، از همه‌ی رهبران دولت‌‌هایی که در گردهم‌آیی تاریخی ۱۱ ژانویه ۲۰۱۵ در پاریس شرکت کردند، می‌خواهد اقدامات بایسته رابرای پیشگیری از فاجعه‌ای دیگر بکار گیرند.

 

فراخوان به خشونت، محکوم کردن‌های رهبران بلند پایه مذهبی، تظاهراتی که در طی آن پرچم فرانسه زیر پا گذاشته می‌شود ... در چندین کشور واکنش‌هایی است به بازنشر کاریکاتورهای پیامبر محمد، به مناسبت آغاز دادگاه متهمان حمله به هفته‌نامه شارلی در ۲ سپتامبر ۲۰۲۰ که تهدیدهای تازه‌ای که برای هفته‌نامه و آزادی رسانه‌ها ایجاد کرده است.

 

RSF از همه رهبران کشورهایی که در گردهم‌آیی تاریخی ۱۱ ژانویه ۲۰۱۵ در پاریس شرکت کردند، و یا جای‌نشینان آنها را فرا می‌خواند تا تلاش کنند تا پرسمان نارواداری مذهبی را به اقدام‌های هنجاری جهانی در باره حفاظت از روزنامه‌نگاران افزوده شودند. امری که بایسته آن جرم‌زدایی از «کفرگویی» کشورهای عضو سازمان ملل در قانون‌های اساسی خود است.  

   

 

کریستف دلوار، دبیراول RSF اعلام کرد:  " زمان آن است که روحیه رواداری و همبستگی که از فردای حمله به هفته نامه شارلی همگانی شد دوباره پدید آید. احترام به استاندارهای حقوق جهانی پشتیبان آزادی بیان نه تنها ناگزیری رهبران حکومت‌ها و دولت‌هاست که تضمین آن نیز وظیفه بهنجار آنها و گستراندن محترم شمردن آن مسئولیت آنهاست. "

   

 

 

  RSF نگرانی خود را از واکنش‌های نادرخور به گفته‌های خطرناک برخی از رهبران اعلام می‌کند. ترکیه یکی از اولین کشورهایی بود که از طریق وزارت امور خارجه خود واکنش نشان داد. در روز نخست دادگاه، ترکیه با صدور بیانیه‌ای  در ضمن محکوم کردن بازنشر  کاریکاتورها  از رئیس جمهور فرانسه  برای دفاع از حق توهین انتقاد کرد.

 

 

پس از چند روز، در ۸ سپتامبر، علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، بازنشر کاریکاتورها را "گناه بزرگ نابخشودنی" خواند وبرای شنیده‌ شدن صدایش با صدور بیانیه‌ای ادعا کرد که "بهانه‌ آزادی بیان برای محکوم نکردن این جرم بزرگ که از سوی برخی سیاستمداران فرانسوی گفته شده کاملاً مردود و غلط و عوام‌فریبانه است"  با آنکه این پیام به شکل قانونی حکمی مذهبی محسوب نمی‌شود. اما زمانی که بالاترین رهبر مذهبی این کشور آن را عنوان می‌کند، می‌توان آن را  همانند فتوایی علیه کارکنان هفته‌نامه شارلی و کاریکاتوریست‌ها دانست.

 

 

مشاور رئیس‌جمهوری چچن، مفتی صلاح مژیف نیز به نوبه خود هفته‌نامه را تهدید کرد و بازنشر کاریکاتورها را محکوم کرد، زیرا که این یک "حمله کاملاً برنامه ریزی شده غرب به اسلام است (...) احتمالاً باعث ایجاد قربانیان انسانی جدید می شود." رهبر مذهبی هشدار می‌دهد که "مردم چچن و کل امت مسلمان مصمم هستند که با واکنشی آبرومندانه با تمسخر دژخیمان شیطان مقابله کنند".

 

گروه القاعده آشکارا تحریریه  هفته‌نامه شارلی را تهدید کرده است. حمله سال ۲۰۱۵ "ناگوارآمدی یکباره نبودعبارتی است که این سازمان تروریستی در نشریه خود که  در۱۱ سپتامبر  به  مناسبت حمله به مرکز تجارت جهانی منتشر شد، نوشته است. القاعده، رئیس جمهور فرانسه، امانوئل مكرون را برای چراغ سبز نشان دادن به بازانتشار کاریکاتورها متهم كرده و هشدار داده است:   "اگر آزادی بیان شما هیچ محدودیتی ندارد، خود را برای رویارویی با آزادی اقدام‌های ما آماده كنید. "

 

 

فراتر از محکومیت رهبران مذهبی، تظاهرات ضد فرانسوی در کشورهای مختلف اسلامی برگزار شده است. در پاکستان، صدها نفر در ۳ سپتامبر در مظفرآباد، پایتخت کشمیر تحت کنترل پاکستان تظاهرات کردند، و با فریاد " وق وق سگ‌های فرانسوی را خفه کنید " پرچم فرانسه را لگدمال و سوزاندند. جمعه بعد، هزاران نفر در سراسر کشور، به‌ویژه در لاهور، در پاسخ به فراخوان حزب تندرو  "تحریک لبایک " پاکستان، تظاهرات کردند. یکشنبه ۱۳ سپتامبر نیز در استانبول ترکیه چند صد نفر از تظاهرکنندگان با در دست داشتن تابلوهایی با عنوان: "هفته‌نامه شارلی و امانوئل ماکرون هزینه گرانی خواهند پرداخت"   تظاهرات کردند.

در دانمارک که روزنامه یلاندز پوستن که نخستین روزنامه‌ای بود که در سال ۲۰۰۵ کاریکاتورهایی از پیامبر اسلام محمد منتشر کرد با ارج گذاری به کار شارلی هبدو توضیح داد که اقدامی نخواهد کرد که جان اعضای تحریره‌اش به خطر افتد.


 

در رده‌بندی جهانی  آزادی  رسانه‌ها  سال ۲۰۲۰RSF  ، ترکیه، پاکستان، روسیه و ایران به ترتیب در ۱۵۴،  ۱۴۵، ۱۴۹ و ۱۷۳   قرار دارند.